138 ÷ 30 = 4,60
Рашым прыклад 138 ÷ 30: знойдзем частку, акруглім да сотых і праверым вынік.
Лікі словамі: сто тридцать восемь падзяліць на тридцать роўна 4,60 (да сотых).
Хуткае рашэнне
- Дзеліма: 138 ÷ 30.
- Атрымліваем прыкладна: 138 ÷ 30 ≈ 4,60 (да сотых).
Як атрымаць дзясятыя і сотыя
Точно ў цэлых: 138 ÷ 30 = 4 (аст. 18). Каб атрымаць дзясятыя і сотыя, працягваем дзяленне астатка: 18×10=180, лічба=6, астатак=0; 0×10=0, лічба=0, астатак=0. Наступная (тысячныя): 0×10=0, лічба=0 — па ёй акругляем. Усяго: 4,60.
Рашэнне столбиком (досыць, з астаткам)
4
30 ) 138
120
---
18
Тлумачэнне крокаў
Крок 1: бярэм 1. Паколькі 1 < 30, у частцы пакуль 0 (яго звычайна не запісваюць) і бярэм наступную лічбу.
Крок 1: бярэм 1. Дзялім на 30: атрымліваем 0. Умножаем 0 × 30 = 0. Вычытваем: 1 − 0 = 1. Астатак 1.
Крок 2: бярэм 13. Паколькі 13 < 30, у частцы пакуль 0 (яго звычайна не запісваюць) і бярэм наступную лічбу.
Крок 2: бярэм 13. Дзялім на 30: атрымліваем 0. Умножаем 0 × 30 = 0. Вычытваем: 13 − 0 = 13. Астатак 13.
Крок 3: бярэм 138. Дзялім на 30: атрымліваем 4. Умножаем 4 × 30 = 120. Вычытваем: 138 − 120 = 18. Астатак 18.
Вынік (дакладна ў цэлых): 138 ÷ 30 = 4 (ост. 18).
Як падлічыць у галаве
Карыснае правіла: a = b×q + r, дзе 0 ≤ r < b. Калі патрэбна дзесятычнае значэнне — дзяліце астатак далей, прыпісваючы нулі. Для дзяліцеляў 2,4,5,8 зручна дзяліць па кроках.
Праверка
Праверка дакладнага выніку: 4 × 30 + 18 = 138. Астатак менш за дзяліцель.
Пытанні і адказы
Што такое астатак пры дзяленні?
Гэта лік r, якое застаецца пасля дзялення: a = b×q + r, дзе 0 ≤ r < b.
Навошта патрэбны дзясятыя і сотыя?
Каб атрымаць прыблізны дзесятковы вынік, калі дзяленне не дае цэлага ліку.
Як праверыць дзяленне?
Умножце частку на дзяліцель і дадайце астатак — павінна атрымацца дзялімае.